Ochrona cennych przyrodniczo siedlisk nieleśnych, charakterystycznych dla obszaru Parku Krajobrazowego Orlich Gniazd

footer nowy

Liczba wizyt

Nasza strona była już wyświetlana 15989 razy.

"Inwazyjny gość" w Dolinie Wodącej - usuwanie rdestowca sachalińskiego

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego w 2018 roku (przy wsparciu Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach) przeprowadził zabiegi eliminujące "azjatyckiego przybysza" z obszaru w Dolinie Wodącej.
Prace na tym obszarze prowadzone są od 2014 roku. Działania usuwania wykonywane są zgodnie z metodami wypracowanymi w Projekcie LIFE11 NAT/PL/000432. W 2018 roku przeprowadzono:

- koszenie ręczne i mechaniczne powierzchni rdestowca - łącznie około 0,7 ha;

- dwukrotne prowadzenie orki na głębokości około 40 cm od powierzchni warstwy gleby, połączonej z wydobywaniem kłączy - około 0,4 ha;

- dwukrotne bromowanie obszaru po wykonanej orce (wyrównywanie gleby) połączonej z wydobyciem kłączy - około 0,4 ha;

- dwukrotne wykoszenie roślinności łąkowej i usunięcie biomasy - około 0,4 ha;

- ręczne usuwanie pędów i kłączy rdestowca w miejscach niedostępnych dla sprzętu mechanicznego - około 0,3 ha;

- punktowe rozłożenie czarnej agrowłókniny wraz z okołkowaniem;

- na bieżąco punktowe usuwanie odrastających pędów i kłączy rdestowca;

- dokładne uprzątnięcie i uporządkowanie po każdorazowo wykonanym zabiegu terenu prac;

- wywiezienie powstałej biomasy i odpadów na miejsce prawem dopuszczone.

Działania związane z usuwaniem rdestowca sachalińskiego doprowadziły do znacznego obniżenia żywotności jego populacji i zmniejszenia jego konkurencyjności w stosunku do gatunków rodzimych. Ochronione i odsłonięte zostały wartości przyrodnicze i krajobrazowe Doliny Wodącej.

Zał. 1

Fot.1. Obszar przed zabiegami

Zał. 2

Fot.2. Obszar przed zabiegami

Zał. 3

Fot.3. Mechaniczne koszenie

Zał. 4

Fot.4. Obszar po wykonanym koszeniu

Zał. 5

Fot.5. Zbiórka biomasy i porządkowanie

Zał. 6

Fot.6. Załadunek biomasy

Zał. 7

Fot.7. Orka

Zał. 8

Fot.8. Zabieg głębokiej orki

Zał. 9

Fot.9. Wydobyte kłącza

Zał. 10

Fot.10. Bronowanie

Zał. 11

Fot.11. Obszar po wykonanych zabiegach

Zał. 12

Fot.12. Obszar po wykonanych zabiegach

Autor zdjęć: Milena Piątkowska

"Full wypas" na Wyżynie Krakowsko - Częstochowskiej!

Wypas prowadzony w 2018 roku, to już trzeci rok realizacji zadania w okresie utrzymania trwałości Projektu LIFE11 NAT/PL/000432.
Działaniem objęto tereny projektowe (około 100 ha), a także obszary dodatkowe o wysokich walorach przyrodniczych i krajobrazowych. Łącznie wypas realizowano na areale około 133 ha siedlisk ciepłolubnych (muraw kserotermicznych i naskalnych) położonych na Wyżynie Krakowsko - Częstochowskiej w Parku Krajobrazowym Orlich Gniazd.

Wypas owiec i kóz na murawach przeprowadzono w ramach udzielonego wsparcia z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach.

Prowadzenie wypasu zwierzat jest jedną z głównych form czynnej ochrony przyrody. Działalnie to, ma na celu utrzymanie właściwego stanu cennych przyrodniczo siedlisk nieleśnych oraz zapobieganiu sukcesji w ich obrębie. Oprócz roli przyrodniczej jaką spełniają zwierzęta, są one również dodatkową atrakcją turystyczną Wyżyny Krakowsko - Częstochowskiej.

Czynna działalność "ekologicznych kosiarek" wpłynęła pozytywnie na poprawę warunków siedliskowych biocenoz kserotermicznych, jednocześnie podnosząc wartość krajobrazową i kulturową tego regionu.

 Zał. 1

Fot.1. Niegowonice (Wzgórze Kromołowiec)

Zał. 2

Fot.2. Piaseczno

Zał. 3

Fot.3. Wypas w Rzędkowicach

Zał. 4

Fot.4. Morsko

Zał. 5

Fot.5. Owce w czasie odpoczynku pod skałami w Łutowcu

Zał. 6

Fot.6. Bukowiec (Niegowa)

Zał. 7

Fot.7. Wypas na Wzgórzu Bukowiec

Zał. 8

Fot.8. Ruczów (pow. przy cmentarzu)

Zał. 9

Fot.9. Ryczów (Groochowiec)

Zał. 10

Fot.10. Ryczów (Łysa Pałka)

Zał. 11

Fot.11. Baza wypasowa w Olsztynie (Góry Towarne)

Zał. 12

Fot.12. Olsztyn (Wzniesienie Biakło)

Zał. 13

Fot.13. Olsztyn (owce na wzgórzu Cegielnia)

Zał. 14

Fot.14. Olsztyn (Statkowa Góra)

Zał. 15

Fot.15. Owce na Wzgórzu Zamkowym w Olsztynie

Zał. 16

Fot.16. Mstów (Góra Szwejcera) - powierzchnia dodatkowa

Zał. 17

Fot.17. Ryczów (Babia Góra) - powierzchnia dodatkowa

Autor zdjęć: Milena Piątkowska, Paweł Kokoszka

Jurajskie murawy kserotermiczne, czyli kolorowe i wonne zbiorowiska roślinne dalej pod ochroną!

Mimo zakończenia Projektu, nasze cenne murawy dalej chronimy. W 2017 r., w ramach wsparcia z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach, przeprowadzono wypas owiec i kóz na areale około 100 ha oraz usuwanie podrostów drzew i krzewów na wybranych terenach.

Wypas, czyli selektywne zgryzanie przez owce i kozy, to podstawa najlepszej ochrony. Zwierzęta wybierają rośliny miękkolistne, omijając te o budowie kseromorficznej. Praca naszych „ekologicznych kosiarek” prowadzi do uregulowania składu gatunkowego i wzrostu różnorodności biologicznej siedlisk kserotermicznych.

Celem wzmocnienia działania wypasu, na wybranych obszarach wykonano usuwanie podrostów drzew i krzewów. Wycinką objęto około 12 ha powierzchni siedlisk ciepłolubnych. Usunięte zostały tzw. „niedojady” czyli odbijające pędy ekspansywnych drzew i krzewów oraz niezgryzione, szybko drewniejące gatunki traw.

Prowadzenie działań ochronnych, m.in. wypasu, wycinki ma wiele zalet, to przede wszystkim poprawa i odtworzenie wartości przyrodniczych i krajobrazowych Wyżyny Krakowsko - Częstochowskiej, a także przywrócenie tradycji i kultury tego regionu.

Fot. 1

Fot. 1. Ostra Górka w Olsztynie

Fot. 2

Fot. 2. Lipówki (Olsztyn)

Fot. 3

Fot. 3. Piaseczno

Fot. 4

Fot. 4. Niegowonice

Fot. 5

Fot. 5. Cisownik w Ryczowie

Fot. 6

Fot. 6. Lutowiec

Fot. 7

Fot. 7. Fragment murawy naskalnej (Olsztyn)

Fot. 8

Fot. 8. "Owca na wypasie"

Autor zdjęć: Milena Piątkowska

STOP INWAZJOM ! czyli nieproszony gość w Dolinie Wodącej

Zagrożenie obcymi gatunkami inwazyjnymi to jeden z kilku najważniejszych problemów środowiskowych na świecie.

W ostatnich latach coraz częściej podejmuje się działania zmierzające do eliminacji tych gatunków, stanowiących poważne zagrożenie dla rodzimej różnorodności biologicznej.

Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego już czwarty rok prowadzi działania usuwania rdestowca sachalińskiego (Reynoutria sachalinensis) w Dolinie Wodącej, w pobliżu Skały Biśnik. Prace w 2017 r. zostały przeprowadzone zgodnie z wypracowanym w Projekcie LIFE11 NAT/PL/000432 schematem działań. Wykonaliśmy:

-        koszenie ręczne i mechaniczne powierzchni rdestowca;

-        dwukrotną orkę na głębokości około 40 cm, połączoną z wydobywaniem kłączy;

-        dwukrotne bronowanie obszaru po wykonanej;

-        dwukrotne wykoszenie roślinności łąkowej i usunięcie biomasy;

-        ręczne usuwanie pędów i kłączy rdestowca;

-        punktowe rozłożenie czarnej agrowłókniny wraz z okołkowaniem;

-        uprzątnięcie i uporządkowanie terenu prac;

-        wywiezienie powstałej biomasy i odpadów na miejsce prawem dopuszczone.

Ograniczanie rozprzestrzeniania oraz zwalczanie rdestowca sachalińskiego należy do zabiegów trudnych, kosztownych i czasochłonnych, ale ważna jest kontynuacja i prowadzenie działań ochronnych, celem niedopuszczenia do nieodwracalnych zmian w ekosystemach.

Należy zaznaczyć, że wypracowane w Projekcie metody zwalczania ograniczają rozmnażanie generatywne, obniżają żywotność, a także minimalizują rozprzestrzenianie się rdestowca sachalińskiego w Dolinie Wodącej.

Fot. 1

Fot.1. Zwarte płaty rdestowca w Dolinie Wodącej

Fot. 2

Fot. 2. Obszar przed rozpoczęciem zadania

Fot. 3

Fot. 3. Ręczne koszenie powierzchni

Fot. 4

Fot. 4. Zbieranie pędów rdestowca, porządkowanie terenu

Fot. 5

Fot. 5. Rdestowiec sachaliński zaraz po wykoszeniu

Fot. 6

Fot. 6. Zbiórka pędów przy użyciu sprzętu HDS

Fot. 7

Fot. 7. Orka połączona z frezowaniem

Fot. 8

Fot. 8. Wydobyte kłącze rdestowca

Fot. 9

Fot. 9. Obszar po wykonanych zabiegach

Fot. 10

Fot. 10. Obszar po wykonanych zabiegach

Autor zdjęć: Milena Piątkowska

Wykonaliśmy kolejne działania ochronne!

W IV kwartale 2016r., w ramach działań czynnej ochrony przyrody przeprowadziliśmy wycinkę podrostów drzew i krzewów na Wzgórzu Kromołowiec (Niegowonice) oraz usuwanie pniaków na obszarze Skał Zegarowych (okolice Smolenia). Działalniem objęto cenne przyrodniczo i krajobrazowo tereny położone na Ostoi Środkowojurajskiej. W ramach zadania usunięto zadrzewienia i zakrzaczenia, powodujące osłanianie ostańców wapiennych, a także ubożenie roślinności siedlisk ciepłolubnych poprzez ich ocienianie.

Ponadto na Wzgórzu Kromołowiec, wykonano dodatkową infrastrukturę turystyczną - barierki ochronne, która pozwoliła skanalizować ruch turystyczny w obrębie wybudowanego miejsca postojowego. Nowopowstała infrastruktura przyczyniła się również do podniesienia bezpieczeństwa, ograniczając w dużym stopniu możliwość upadku z wysokich skarp osób zwiedzających obszar wzgórza Kromołowiec.

Wykonane działania wpłynęły pozytywnie na poprawę wartości przyrodniczych i krajobrazowych tych regionów oraz podniosły atrakcyjność turystyczną Wyżyny Krakowsko - Częstochowskiej.

Zał. 1

Zał. 1. Wzgórze Kromołowiec przez zabiegami.

Zał. 2

Zał. 2. Obszar po przeprowadzonej wycince.

Zał. 3. PK

Zał. 3. Podczas wykonywania prac na Skałach Zegarowych.

Zał. 4 PK

Zał. 4. "Zegarówki" po zakończeniu usuwania karp.

Zał. 5

Zał. 5. Wykonana infrastruktura na Wzgórzu Kromołowiec w Niegowonicach.

Zał. 6

Zał. 6. Wykonana infrastruktura na Wzgórzu Kromołowiec w Niegowonicach.

Zał. 7

Zał. 7. Wykonana infrastruktura na Wzgórzu Kromołowiec w Niegowonicach.